Περιμένοντας τον Γκοντό

20151231_181316

Το τελευταίο βιβλίο μου για το 2015 έμελλε να είναι το πολύ διάσημο έργο του Σάμουελ Μπέκετ “Περιμένοντας τον Γκοντό”. Δεν ξέρω γιατί αλλά αυτό το περίεργο θεατρικό έργο ήρθε και ταίριαξε γάντι με την διαρκώς μεταβαλλόμενη διάθεση που έχω σχεδόν κάθε παραμονή Πρωτοχρονιάς.

Ο Μπέκετ έγραψε ένα έργο γεμάτο λυρισμό, μια παραβολή – όπως λένε οι μελετητές του – η οποία μοιάζει να μην τοποθετείται κάπως χρονικά, ενώ αν με ρωτάτε δεν τοποθετείται και σε κανένα συγκεκριμένο τόπο. Παρ’ όλο που στη σκηνή μας υπάρχει ένας μέρος και στη μέση ένα δέντρο, δεν έχουμε καμιά άλλη πληροφορία για το πού περιμένουν οι πρωταγωνιστές μας τον περίφημο “Γκοντό”. Το έργο διαθέτει ελάχιστες σταθερές: Πέντε πρόσωπα που περιφέρονται στη σκηνή επιτελώντας το καθένα προφανείς σκοπούς, μα κυρίως σκοπούς που υπονοούνται, δε λέγονται μα πρέπει να τους υποθέσουμε. Δεν υπάρχει χρόνος, δεν υπάρχει τόπος ενώ παρ’ όλο που οι ήρωες μας δείχνουν τη θέληση τους να περιμένουν τον “Γκοντό”, συχνά δείχνουν πως το έχουν επιλέξει ως σκοπό επειδή δε θέλουν να έχουν κάποιο σκοπό στη ζωή τους.

Το “Περιμένοντας τον Γκοντό” θα μπορούσε να είναι ένα μεγάλο δράμα για όλα τα μάταια της ζωής, για τις οδυνηρές συνειδητοποιήσεις που μοιραία οδηγούν τον οποιονδήποτε στον σουρεαλισμό προκειμένου να μην τρελαθεί με το πού βρίσκεται – στη ζωή – κι ένα σωρό άλλα ζητήματα που είναι αδύνατον ν’ απαντηθούν με σαφήνεια και πληρότητα. Αντί για δράμα όμως εγώ θα το χαρακτήριζα μια μεγάλη παράλογη φάρσα που κραυγάζει λογικών επιχειρημάτων, καθολικών συμπερασμάτων για την ανθρώπινη ύπαρξη, τον τρόπο βίωσης της ή την αδιανόητη περιφρόνηση της που συχνά δεν γίνεται αντιληπτή από εμάς τους ίδιους.

Πόσοι από εμάς άραγε θα σταθήκαμε για μια στιγμή ή για χρόνια ολόκληρα να περιμένουμε κάτι/κάποιον να ‘ρθει και ν’ αλλάξει τη ζωή μας “μαγικά”, να μας σώσει από την ανυπόφορη ύπαρξη μας που δε λέμε να της βάλουμε καλό αλατοπίπερο και να τη νοστιμίσουμε μια για πάντα; Οι ήρωες του Μπέκετ δεν είναι καλύτεροι ή χειρότεροι απ’ το μέσο άνθρωπο. Είναι εμείς. Έχουν πεισθεί πως ο “Γκοντό” θα ‘ρθει ένα απ’ αυτά τα βράδια να τους σώσει, να τους χωρίσει, να τους κάνει πλούσιους, να τους λύσει όλα τους τα προβλήματα. Περιμένοντας τον, επόμενο είναι να μην μπορούν να βρουν τον χρόνο ν’ αλλάξουν τις ζωές τους από μόνοι τους.

Αγαπημένες φράσεις απ’ το έργο:

Η ποσότης των δακρύων αυτού του κόσμου είναι αμετάβλητη. Για καθέναν που αρχίζει να κλαίει, κάπου κάποιος άλλος σταματάει. Το ίδιο γίνεται και με το γέλιο. Ας μην κακολογούμε λοιπόν την εποχή μας, δεν είναι αθλιότερη από τις προηγούμενες”.

Ξεγεννάνε καβάλα σ’ ένα τάφο, αστράφτει το φως μια στιγμή, κι ύστερα πάλι σκοτάδι”.

Και τα λόγια του Gunther Anders στο οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Το να ρωτήσουμε ποιος ή τι είναι ο αναμενόμενος Γκοντό δεν έχει κανένα νόημα. Ο Γκοντό δεν είναι τίποα άλλο από το όνομα του γεγονότος ότι η ζωή που συνεχίζεται άσκοπα παρερμηνεύει την παρουσία της σαν «αναμονή», ή «περιμένοντας κάτι». Η θετική στάση των δύο προσώπων, του Εστραγκόν και του Βλαδίμηρου, αποτελεί, τελικά, μια διπλή άρνηση: πρόκειται για την ανικανότητα να αναγνωρίσουν τη δίχως νόημα θέση τους. Μάλιστα, η ερμηνεία αυτή επιβεβαιώνεται και από τα λόγια του ίδιου του συγγραφέα, ο οποίος έχει πει πως δεν τον ενδιαφέρει τόσο ο Γκοντό, όσο το «Περιμένοντας».

Advertisements

3 σκέψεις σχετικά με το “Περιμένοντας τον Γκοντό

    1. Άμα τα πας καλά με τις παραβολές και τον ελαφρύ σουρεαλισμό, θα σου αρέσει 😉 Δεν είναι τόσο αυτό που διαβάζεις όσο αυτό που υποθέτεις ή καταλαβαίνεις σε δεύτερο και τρίτο επίπεδο…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s